submenu

‘Kzeg a Moda definitief beschermd als monument - 07/11/2019

Een rijke geschiedenis

Estaminet en danszaal Au Cher Ami – vandaag restaurant ‘Kzeg a Moda, op de hoek van de Sterstraat en de Grote Baan in Drogenbos, is een gekend gebouw. Voormalig Vlaams minister van Onroerend Erfgoed Ben Weyts (N-VA) beschermt Estaminet K’zeg a Moda nu definitief als monument.

Kaaskrabber probeert de rijke geschiedenis van het gebouw te reconstrueren.

Iedereen in Drogenbos kent het gebouw wel, maar vooral de oudere mensen uit de gemeente zullen er herinneringen aan hebben. Eind 2018 werd het door voormalig Vlaams minister-president Geert Bourgeois (N-VA) voorlopig beschermd als monument. Voormalig Vlaams minister van Onroerend Erfgoed Ben Weyts (N-VA) heeft ‘Kzeg a Moda sinds 19 augustus geklasseerd als beschermd monument. De huidige zaakvoerders Philippe De Falco en Serge Van Billoen gaven recent in de pers aan dat ze er niet mee opgezet zijn, maar dat weerhoudt de Vlaamse overheid er niet van om dit erfgoed te beschermen. ‘Erfgoed is van de hele gemeenschap’, zegt Weyts. ‘Als individu kan je met waardevolle historische gebouwen niet zomaar doen wat je wil. De Vlaamse overheid moet erfgoed beschermen, anders houden we straks niets meer over. Daarom bescherm ik dit waardevol gebouw, met een interieur van bijna 100 jaar oud, desnoods tegen de zin van de huidige eigenaars.’ De definitieve bescherming als monument maakt het mogelijk om premies aan te vragen, zodat dit erfgoed verder gevrijwaard kan worden. Volgens de zaakvoerders komt de bescherming te laat omdat volgens hen al heel wat authentieke elementen verloren gingen. Sinds 14 september is het gebouw aangeduid als ‘vastgesteld bouwkundig erfgoed’. Tijd om de geschiedenis eens onder de loep te nemen. Geen eenvoudige opdracht, door het ontbreken van officiële  documenten.

Toog met naam

In ‘Kzeg a Moda is meer dan anderhalve eeuw zonder onderbreking een café gevestigd. De geschiedenis gaat terug tot in de eerste helft van de jaren 1800. Brouwer Van Haelen bouwde op de hoek van de Sterstraat met de Grote Baan, (toen deze samen met de Steenweg op Drogenbos nog een militaire baan was) een café en restaurant met de naam Estaminet Au Cher Ami. Het driehoekige voorplein, afgeboord met linde- en kastanjebomen vormde een ideaal terras. Met paard en kar kwam men er in de tuin zijn geuze en kriek drinken bij een boterham met platte kaas. De eerste officiële documenten van het gebouw dateren uit 1849, waar op het kadaster de vergroting van het huis wordt geregistreerd. De eerste vermelding van een herbergierster in  Au Cher Ami dateert al uit 1865. In 1876 wordt ook de danszaal vermeld. Het goed bewaarde café is aan de buitenkant een schoolvoorbeeld van een landelijke herberg uit de 19e eeuw, met een omhaagd voorplein. Het authentieke interieur dateert uit de vroege jaren 1920: de typische houten banken en lambrisering, een fraaie glazenkast, een volledig bewaard toogmeubel, ingewerkte spiegels, een vloer met kenmerkende zwart-wittegels. De vakman die de toog vervaardigd heeft was zo trots op zijn werk dat hij een koperen naamplaatje aanbracht op de tapkast. Het café- interieur werd dus gesigneerd, wat  erg zeldzaam is.

Na brouwer Van Haelen neemt de vader van Marieke Van Breetwater (de echtgenote van Felix De Boeck) het café over. Op de oude foto’s zie je dat het ook als pension was ingericht. Er was ook al een feestzaal aan.

Van kaartspel tot trouwfeest

Drogenbos telde twee cafés met een feestzaal, waar verschillende verenigingen hun lokaal hadden. Het zangkoor  La Fraternité zat in de Au Cher Ami en de Fanfare in Au Garçon Brasseur, waar de leden wekelijks repeteerden, om nadien dikwijls een spelletje kaart  te spelen. Voor het Centrum (het huidige Calichezap) werd gebouwd was de feestzaal van de Au Cher Ami de plaats waar legendarische Chirofeesten werden georganiseerd. Er werden ook films gedraaid en er traden vedetten op. Zo kwam pater Jezuïet Jos Burvenich er liveoptreden in de periode van de kleinkunst en Jef Van Onacker speelde er op zijn orgel en accordeon. Er werd ook toneel opgevoerd door de chirojongens (De Kaartspelers van Gogol), en veel sketches die deden denken aan het kampvuur van het bivak, waaronder het legendarische: ‘de tomat, als ge er op zit is ze plat’. En het oudercomité zette zich in voor steun en hulp.

Door de jaren heen namen verschillende uitbaters hun intrek in het pand. Jean- Baptist Jaquemyns, Philippe Slinckx, Marieke Descotte, Jean Germonprez, en Jacques Arnaut. Namen die misschien bij de oudere inwoners van Drogenbos een belletje doen rinkelen. Later werd het nog eens overgenomen, en kreeg het café de naam Au Ducs de Bourgogne. Vandaag is het overgenomen door de huidige uitbaters onder de huidige naam ‘Kzeg a Moda. Een Brusselse uitdrukking: Ik zeg het u maar.

Au Cher Ami was een bloeiende plaats waar velen zich bij het sociale (dorps)leven betrokken voelden. Daarom is het misschien terecht dat Drogenbos met het café ‘Kzeg a Moda weer een stukje erfgoed rijker is?

 

Tekst: Hugo Devillé en André Lerminiaux
Foto: Tine De Wilde
Uit: kaaskrabber november 2019